Vì Sao Guitar Của Tôi Liên Tục Mất Chuẩn?

Guitar mất chuẩn không phải lúc nào cũng do khóa dây hỏng. Dây chạy qua trục khóa, lược đàn, bàn phím, ngựa và điểm giữ dây; ma sát hoặc chuyển động ở bất kỳ đâu đều có thể đổi cao độ sau khi chỉnh.

Trước tiên hãy xác định quy luật

Hiện tượng	Khu vực cần kiểm tra
Mọi dây lệch sau thay đổi nhiệt độ	Nhiệt độ cần đàn và dây
Chỉ một dây đột ngột cao hoặc thấp	Lược, vòng quấn hoặc khóa
Dây mới liên tục thấp đi	Độ giãn và độ rơ vòng quấn
Dây buông đúng, hợp âm sai	Lực bấm, độ cao lược hoặc intonation
Bend làm thay đổi dây khác	Cân bằng tremolo nổi

1. Dây mới vẫn đang ổn định

Dây vừa lắp không lập tức giữ chiều dài cố định. Dây dần nằm đúng quanh trục và ngựa, còn những khoảng rơ nhỏ siết lại dưới lực căng. Kết quả thường là dây thấp đi không lâu sau khi chỉnh.

Chỉnh gần mục tiêu, nhẹ nhàng nhấc dây ở vài điểm trên bàn phím, chỉnh lại và lặp đến khi ổn định. Mục đích là loại bỏ độ rơ, không phải kéo mạnh đến mức làm biến dạng hoặc hỏng dây.

2. Vòng quấn có thể trượt trên trục

Quá ít vòng có thể không giữ; quá nhiều vòng có thể chồng lộn xộn rồi tiếp tục ổn định. Với trục truyền thống, tạo các vòng gọn, đi xuống và không chồng lên nhau. Số vòng tùy độ dày dây và thiết kế, nhưng kết quả phải chắc và an toàn.

3. Dây có thể kẹt trong lược đàn

Phần dây phía đầu đàn phải di chuyển trơn tru khi chỉnh và bend. Rãnh quá hẹp, thô hoặc sai góc tạo lực căng không đều ở hai phía. Dây có thể bật ra với tiếng “ping” rồi đột ngột cao hoặc thấp.

Tiếng bật khi chỉnh hoặc thay đổi khi ấn phía sau lược là dấu hiệu rõ. Vệ sinh và chất bôi trơn khô phù hợp có thể giúp. Mở rộng rãnh là công việc chính xác; nếu không chắc, hãy nhờ kỹ thuật viên thay vì tự giũa quá sâu.

4. Luôn tiến đến mục tiêu từ phía thấp

Nếu vượt mục tiêu, đừng chỉ vặn lùi một chút. Hạ xuống dưới mục tiêu, gảy lại rồi chỉnh lên. Nhờ vậy độ rơ ở trục, lược và ngựa được loại bỏ theo hướng căng thông thường của dây.

5. Nhiệt độ làm thay đổi dây và gỗ

Dây kim loại và cần gỗ phản ứng với nhiệt độ, độ ẩm. Di chuyển từ xe lạnh vào phòng ấm có thể làm mọi dây lệch trước khi nhạc cụ đạt nhiệt độ phòng. Chỉnh sau khi lấy ra, chờ đàn thích nghi rồi kiểm tra lại trước khi chơi.

6. Tremolo nổi liên kết mọi dây

Lực căng dây kéo ngược lò xo. Siết một dây làm ngựa di chuyển và các dây khác hơi thấp; bend lớn cũng vậy. Chỉnh qua vài lượt với mức sửa ngày càng nhỏ. Nếu ngựa không trở lại, kiểm tra cạnh dao, trụ xoay, cân bằng lò xo và cách lắp dây.

7. Kỹ thuật chơi có thể làm nốt cao

Ấn mạnh hơn cần thiết kéo giãn dây giữa phím và ngón tay. Phím cao, dây mỏng và lược cao làm hiệu ứng lớn hơn. So nốt bấm nhẹ với lực bấm bình thường. Nếu cách bấm thường làm nốt quá cao, chỉ dùng lực đủ cho tiếng sạch và nhờ kiểm tra độ cao lược.

Độ ổn định và intonation

Chỉnh dây đưa các dây buông đến mục tiêu. Intonation điều chỉnh chiều dài rung hữu hiệu để các nốt trên bàn phím chính xác. Nếu dây buông đúng nhưng phím 12 luôn cao hoặc thấp, chỉnh lại dây buông không giải quyết được; saddle ở ngựa có thể cần điều chỉnh.

Quy trình ổn định trong năm phút

1. Chỉnh mỗi dây lên mục tiêu từ phía thấp.
2. Nhẹ nhàng kéo giãn dây mới và chỉnh lại.
3. Lắng nghe tiếng bật ở lược khi chỉnh từng chút.
4. Chơi hợp âm và bend bình thường rồi kiểm tra dây buông.
5. Ghi lại một dây hay toàn bộ nhạc cụ thay đổi.

Một quy luật lặp lại hữu ích hơn một số đo xấu đơn lẻ. Nó cho biết nên tập trung vào đường đi của dây, ngựa, môi trường hay thiết lập nhạc cụ.

Câu hỏi thường gặp

Khóa dây đắt tiền có tự động sửa độ ổn định?

Thường là không. Khóa tốt giúp điều chỉnh dễ hơn, nhưng bánh răng hoạt động đúng hiếm khi tự lỏng dưới lực căng. Vòng quấn kém và ma sát ở lược là nguyên nhân phổ biến hơn.

Bao lâu nên chỉnh guitar một lần?

Kiểm tra mỗi lần cầm đàn, sau khi môi trường thay đổi và trước khi thu âm hoặc biểu diễn. Điều chỉnh nhỏ vẫn bình thường với nhạc cụ được bảo dưỡng tốt.